Thomas Aquinas et Ptolomaeus Lucensis, De regimine principum (De regno)

Thomas Aquinas, De regno ad regem Cypri, I.11-12; Ptolomaeus Lucensis, Continuatio S. Thomae De regno, II.7-8

F-e2ys

Cluj-Napoca, Biblioteca Academiei Române, MS d. l. 6

General Information

Title De regimine principum (De regno)
Shelfmarks Ms. d.l. 6
Page/Folio Reference flyleaves
Material Parchment
Date of Origin 1330-1400
Script, Hands

Southern semicursive Gothic script copied by two or more hands slanting to the left. Both tall and round -s in word-final position; uncrossed Tironian 7, occasional dotting of the i, mostly in a sequence of minims. 

Original Condition

Page Height 250 – 260 mm
Page Width 170 – 180 mm
Height of Written Area 190 – 195 mm
Width of Written Area 135 mm
Number of Columns 2
Width of Columns 60 mm
Number of Lines 33 – 34
Line Height 6 mm
Ruling lead
Collation

The sequence is: 1. rear flyleaf, recto (f. 59r); 2. rear flyleaf, verso (f. 59v); 3. front flyleaf, recto (f. Ir); 4. front flyleaf, verso (f. Iv).

Current Condition

Extent 2 partial leaves
Dimensions 208 x 138 mm
More about the Current Condition

The top margins and most of the written area have been preserved.

Book Decoration and Musical Notation

Description

Alternating red/blue pen florished lombards (2 lines), rubricated paraphs and highlighted initials (1 line). 

Content

  • Content Item
    • Persons Thomas Aquinas et Ptolomaeus Lucensis
    • Text Language Latin
    • Title De regimine principum (De regno)
    • Content Description

      Thomas Aquinas, De regno ad regem Cypri, I, 11-12: 

      [Unde et Aristoteles] (f. 59v) //in sua politica multis tyrannis enumeratis omnium demonstrat dominium brevi tempore fuisse finitum. Quorum tamen aliqui diutius prefuerunt quia non multum in tyrannide excedebant sed quantum ad multa imitabantur regalem modestiam. ... X... Sicut Salomon, qui, dum sapientiam que[siuit] ad faciendum iudicium promi[ssio]nem de habundantia diui[tiarum accepit. De fama uero superfl](f. 59v)//uum uidetur dicere. Quis enim dubitet bonos reges... X... Capitulum xiim. Quod bona etiam mundialia ut sunt diuitie [p]otestas honor et fama magis [p]roveniunt Regibus quam [t]yrannis. Et de malis que [in]currunt tyranni etiam in hac uita presenti. Ex his ergo manifestum est... X ... Aggrauatur etiam eorum peccatum ex dignitate susce//[pti officii]. 

      Ptolomaeus Lucensis, Continuatio S. Thomae De regno, II, 7-8:

      [Unde in Esther scribitur de Assuero qui in oriente dominabatur centum et viginti septem prouinciis quod in conuiuio quod fecit principibus sui regni, ministrabatur in cibis et potibus prout exigebat magnificentia] (f. Ir) //regis. Hoc autem sine instrumento uite fieri non potest quod est numisma siue aurum vel argentum flatum: ergo idem quod prius. ... X ... Contingit enim interdum regiones gravari uel penuria uel// [onere debitorum aut etiam ab hostibus et recurrunt tunc ad regni subsidium]. (f.Iv) //Quibus subueniendo cum instrumento uite quod est aurum uel argentum... X ... Capitulum viiim. Qualiter ad regimen regni et cuiuscumque dominii sunt necessarii ministri. Ubi incidenter distinguitur de dupplici dominio, scilicet politico et despotico ostendens multis rationibus quod politicum oportet esse suaue. Non solum autem diuitiis opportet regem esse munitum sed etiam ministris. ... X ...  Sicut de Romanis scribitur in primo macchabeorum ubi dicitur quod per singulos annos committunt uni homini magistratum suum dominari uniuersae terre// [sue]. 

    • 1_f_59r
    • Edition Thomas Aquinas, Ptolomaeus Lucensis, De regimine principum (De regno), ed. Busa R. Marietti, Torino, 1954.
    • Remarks

      http://www.corpusthomisticum.org/xrp.html

History

Origin

Italy

Provenance

The host volume belonged to Cardinal Antonio Saverio Gentili (1681-1753), cardinal-priest of Santo Stefano al Monte Celio in Rome (1731-1747), cardinal bishop of Palestrina (1747-1753): "EX. MSS XAV. CARD. GENT." and coat of arms, stamp (f. 58v). 

On the blank f. 1r of the host MS, one can read: "Il Canzoniere di Dante Alighieri. Confrontato con le opere stampate non v'è nulla in questo Codice que sia inedito" (s. XVIII?). 

In the 19th c. the book was acquired by Timotei Cipariu (1805-1887). After 1948, it came to Cluj from the Central Greek-Catholic Diocesan Library of Blaj, whose librarian used his distinct red pencil folio numbering (every 10 ff.).

Host Volume

Title Dante Alighieri, Rime (it., paper, 58 ff., 210 x 140 mm, N. Italy, s. XVI, cursive humanistic script).
Date of Origin/Publication 1551-1600
Place of Origin/Publication Italy
Shelfmark Ms. d.l. 6
Remarks

Full brown leather binding, s. XVIII?. Former shelfmarks: "N° 1. Jeronimo" (front pastedown, s. XVI-XVII?); "18" (front pastedown, s. XVII-XVIII?); "179" (front pastedown, s. XIX?). 

Bibliography

  • Marian Papahagi, "Un manoscritto cinquecentesco delle Rime di Dante", Studi italo-romeni 1 (1997), 125–49.

  • Marian Papahagi, "Un manoscritto cinquecentesco delle Rime di Dante", Studi italo-romeni 1 (1997), 125–49.