Pierre Bersuire, Repertorium Morale

Occasio; Occidere. Occisio; Olofernes; Omne. Omnis

F-4r6v

Cluj-Napoca, Biblioteca Academiei Române, U.88565

General Information

Title Repertorium morale
Shelfmarks U.88565
Page/Folio Reference wrapper
Material Parchment
Place of Origin Central Europe (Poland?)
Date of Origin 1401-1450
Script, Hands

Hybrida Libraria; one hand. Frequent use of round r, fusions of bo, de.

Original Condition

Page Height 400 – 450 mm
Page Width 315 – 320 mm
Height of Written Area 318 – 320 mm
Width of Written Area 215 mm
Number of Columns 2
Width of Columns 95 – 102 mm
Number of Lines 63
Line Height 5 mm
Ruling black ink
Collation

The leaf on the front cover precedes the leaf on the back cover. This is not the inner bifolium, but rather the exterior one.

Current Condition

Extent About 3/4 of the bifolium.
Dimensions 360 x 500 mm
More about the Current Condition

One leaf wants 1/2 col., the other leaf preserves the entire text block, 3 lines are in the bottom turn-ins.

Book Decoration and Musical Notation

Description

Red lombard (3 lines), highlighted initials, blue and red markings for schemes.

Content

  • Content Item
    • Persons Pierre Bersuire
    • Text Language Latin
    • Title Repertorium morale
    • Content Description

      (front cover, inc.:) (Occasio) [Res enim que est in pendulo facili]// occasione movetur et navis que est in fluvio faciliter inferius trahitur et res que est in aere occasione flatus modici ab uno loco ad alium inclinatur. Nota quod faciliter querit occasionem

      - Invidus et maliciosus

      - Invidius et prodiciosus ... X ...

      (front cover, expl.:) (Occidere. Occisio) Sic vere semina diviciarum quamvis discrete et moderate sumpta hominibus possunt perficere ad salutem occidunt tamen illos per avariciam qui ipsas indiscrete accipiunt et qui male ipsas administrantes cor et fiduciam ibi ponunt. Argentum enim vivum exterius corpori appositum potest multis medicinis esse multum utile. Si vero indiscrete interius bibatur occidit hominem eiusque intima perforat et corrodit. Sic vere argentum vivum ardens gerentem in ventre id est diviciarum affluencia si exterius et superficialiter habeatur utilis est, si vero intus in corde per amorem recipiatur tunc solet hominem per avariciam occidere et per curas et sollicitudines intima cordis sui multipliciter lacerare. Et hoc est quod figuratur Genesi iiii in Caym qui interpretatur possessio qui in agro occidit Abel fratrem suum eo id est indiscrete cum eo ivisset et in eo confidisset. Quia vere mundi possesiones et divicie in agro huius mundi solent fratres suos id est illos qui ipsas amant per avariciam occidere et eos qui se eis indiscrete associant per affectum et qui stulte in eis confidunt solent permulta crimina trucidare.//

      (back cover, inc.:) (Olofernes) [Nota quod Olofernes qui fuit dux exercitus et princeps Nabuchodonosor Regis Babylonis et qui interpretarur infirmitas]//vel infirmans vitulum saginatum potest signare tyrannos et potentes huius seculi qui scilicet videntur regis inferni et exercitus iniquorum principes atque duces et qui eciam in se infirmi sunt in quantum faciliter in peccatum cadunt et vitulos etiam saginatos, hoc est dictum divites agricolas infirmos reddunt in quantum ipsos spoliant et depauperant et confidunt. Igitur cum tales sint prae ceteris nequiores, nota quod ipsi

      – Indignantur iustorum verbulis

      – Efferuntur irarum stimulis

      – Evagantur incautis oculis

      – Inflamantur carneis faculis

      – Alligantur accidis (recte: acedie) vinculis

      – Ebriantur cibis et poculis

      – Hylarantur ineptis ioculis

      – Elevantur superbis titulis

      – Iugulantur inferni iaculis... X ...

      (back cover, exc.:) Omne. Omnis. Nota quod istud nomen omne semper denotat universitatem communitatem et generalitatem. Hinc est quod cum multe inveniantur universitates bone et male necesse est dicere quod omne de sui natura invenitur in bono. .... X .... Vanitati subiecta est omnis creatura non volens. Sic ergo omnis homines quamdiu in ista//[vita mortali morantur multis et variis miseriis supponuntur.]

    • U_88565
    • Edition Petri Berchorii Pictaviensis, Repertorium, vulgo, dictionarium morale, sive tomi tertii pars altera, Antverpiae, apud Ioannem Keerbergium, 1609 (https://www.google.es/books/edition/Repertorium_Vulgo_Dictionarium_Morale_Si/u2VlAAAAcAAJ?hl=es&gbpv=1)
    • Remarks

      I would like to thank Prof. Juan A. Estévez Sola, Professor of Latin Philology at the University of Huelva, Spain, for identifying the text. 

History

Origin

The host book was printed in Basel in 1557.

Provenance

One of the first owners of the host volume was ..., note on front pastedown: ”Sum Georgii Schomanni dono Joannis Balcerowy?. Anno Christi Nati 1579”.

At the beginning of the 17th century the volume was in the possession of Valentinus Radecius; note on front pastedown: "Nunc vero Valentini Radekii, Liberalitate Generosi Domini Stanislai Lubieniecii, Anno 1601, 12 Januarii” and note on title page: ”Valentini Radecii Gedanensis”.

"Valentinus Radecius (? –1632) was a Unitarian priest of Polish descent. He was born in Gdańsk, studied in Raków, was a schoolmaster in Lusławice, then a Unitarian rector in Cluj [from 1605], a pastor from 1607, and a Unitarian bishop of Transylvania from 1616 until his death.” (Sándor Előd Ősz, Bibliotheca Calviniana Transylvanica. Kora újkori Kálvin-kiadások Erdélyben/Frühneuzeitliche Calvin-Ausgaben in Siebenbürgen (Erdélyi Református Egyháztörténeti Füzetek 21.), Cluj: Erdélyi Múzeum-Egyesület/ Erdélyi Református Egyházkerület, 2014, p. 232, n. 33).

The volume became afterwards part of the collection of the Unitarian Church in Cluj, note on title page: ”Ecclesiae Unitariae Claudiopolitanae”. 

Persons and Institutions Unitarian Church in Cluj; Romanian Academy Library in Cluj.

Host Volume

Title De regno Christi Jesu servatoris nostri, libri II. Ad Edvardum VI. Angliae regem, annis abhinc sex scripti: non solum Theologis atque Iurisperitis profuturi, verum etiam cunctis Rempub. bene & feliciter administraturis cognitu cumprimis necessarii. D. Martino Bucero autore, Basileae: per Ioannem Oporinum, [1557] (USTC 631342)
Date of Origin/Publication [1557]
Place of Origin/Publication Basel (Switzerland)
Shelfmark U.88565
Persons Martinus Bucerus, 1491-1551 (author); Johann Oporinus, 1507-1568 (printer)
Remarks

Former shelfmarks: V.5208, E.VIII.7, C.57.

Bibliography